InfoNu.nl > Eten en Drinken > Producten > Bretagne: zoute en zoete specialiteiten

Bretagne: zoute en zoete specialiteiten

Bretagne: zoute en zoete specialiteiten Wie Bretagne zegt, denkt onmiddellijk aan pannenkoeken en cider. Toch is er heel wat meer te krijgen. Denk maar aan een heerlijke schotel zeevruchten (fruits de mer) en aan de verschillende bereidingen met Sint-Jacobsschelpen (coquilles Saint-Jacques). Ook de heerlijke desserts met echte, goeie boter zoals de far breton en de kouign amann. De chouchen, een aperitief op basis van honing. En voor de liefhebbers, de andouille, een rare worst met een wel zeer speciale smaak!

Het traditionele Bretoense gerecht: pannenkoeken!

Bretagne wordt onmiddellijk geassocieerd met pannenkoeken. Toch is er meer dan één pannenkoek. Zo zijn er de zoete pannenkoeken, maar ook de galettes. Sommige worden gemaakt met gewone bloem, anderen met boekweit. Maar wat is nu juist het verschil tussen al deze pannenkoeken?

Pannenkoek of galette?

Er is meer dan één uitleg voor de verschillende benamingen. Sommigen zeggen dat het afhangt van de streek waarin je je bevindt. anderen zeggen dan weer dat het afhangt van de gebruikte bloem. Gewone bloem zou pannenkoeken geven, boekweit zou galettes geven. Boekweit wordt gebruikt sinds de 16de eeuw. Het werd meegebracht van de kruistochten in de 12de eeuw en was het meel van de armen. Vier eewen later, in de 16de eeuw dus, vond men overal boekweit op de velden, want de plant groeide zelfs op de schrale Bretoense grond. Pannenkoeken werden in die tijd meestal eenmaal per week gegeten, meestal op vrijdag. Nu zou in de praktijk in de meeste gevallen de twee soorten bloem gemengd worden om pannenkoeken en/of galettes te maken, zodat de koek niet te droog zou zijn. In het Bretoens heet het gewoon krampouezh, zonder onderscheid. De pannenkoek wordt gebakken op de pillig, de speciale platte plaat. In het Noorden van Bretagne zal men eerder dikke pannenkoeken aantreffen, terwijl ze in het Zuiden meestal flinterdun zijn. Vaak worden ze gegeten met enkel boter op. Daarnaast vindt men in de zoete variant ook pannenkoeken met suiker, choco of confituur. Op de Mont-Saint-Michel worden ze vaak geserveerd met suiker en vers citroensap. In de zoute varianten vindt men spiegeleieren, spek, hesp, kaas, spinazie en paddenstoelen als beleg terug. Of het nu pannenkoeken (crêpes) of galettes zijn, één ding staat vast: ze zijn overheerlijk!

Bretoense desserts

De Bretoense desserts hebben alvast één ding gemeen: ze zijn gemaakt met echte boter en ze zijn zeker niet goed voor de lijn!

De quatre-quarts en het Bretoens gebak

De quatre-quarts is een typisch gebak, een soort cake. Gemaakt met vier gelijke delen: 250 grs bloem, 250 grs suiker, 250 grs boter en vier eieren. Lekker! Maar tamelijk vet. Het Bretoens gebak gebruikt dezelfde ingrediënten, maar in andere verhoudingen. Het Bretoens gebak is iets droger dan de quatre-quarts.

De far Breton

Een far was een manier om bloem en boekweit op te maken. Er bestaan verschillende varianten, zowel zoet als zout. De bekendste is de far aux pruneaux, met gedroogde pruimen dus. Het lijkt op een cake die horizontaal doormidden is gesneden en waartussen men een dun laagje gedroogde pruimen heeft gestreken. Of er zitten hele stukken pruim in verwerkt. In de grootwarenhuizen vindt men nu ook varianten met frambozen(confituur) bijvoorbeeld. Nabij Léon wordt een pouloudig-versie gemaakt: boekweit, melk en rum. Soms met extra suiker en kaneel. Onder de zoute varianten vinden we bijvoorbeeld de farz gwad d'Ouessant. Hierin wordt varkensbloed verwerkt! Oorspronkelijk diende de far om bij vlees te worden gegeten.

Kouign amann

Oorspronkelijk uit Douarnenez, nu overal verkrijgbaar. Het is brooddeeg, verbeterd met boter en suiker. Het deeg wordt meerdere malen geplooid, een beetje zoals bij bladerdeeg. Hierdoor wordt het deeg luchtig. Lichtjes opgewarmd is het nog lekkerder, omdat de zoute boter dan smelt op de tong. Lekker, maar eens te meer zeer calorierijk!

Zoute botersnoepjes

Een soort karamel, gemaakt met zoute boter. Tja, een slanke lijn zal je hier niet krijgen!

Craquelins

Deze droge koekjes kunnen gegeten worden met zoute of zoete ingrediënten. De smaak trekt een beetje op de bakjes voor koninginnenhapjes, maar veel droger en met minder smaak. Je vindt ze als vlootje om op te vullen of gewoon plat. Op deze variant kan dan confituur of boter gesmeerd worden.

Bretoense drank

Cider

Cider heb je in alle maten, soorten en gewichten. Doux of brut, van de boerderij, traditioneel of gepasteuriseerd. Allemaal kwestie van smaak. Tegenwoordig wordt cider ook aangewend in de keuken. De smaak van appel past perfect bij vlees en vis.

Chouchen

Deze aperitief bereid op basis van water, honing en natuurlijke gisten was oorspronkelijk de drank van goden, druïden en jonggehuwden. Vroeger zat er in de chouchen een vleugje bijenvergif. Het resultaat was dat je er stevige hoofdpijn kon aan overhouden, dat je evenwicht soms werd aangetast en dat je ging lopen als een krab. Om te vermijden dat stoere zeebonken van hun barkruk vielen, werd er in sommige café's haken aan de toog bevestigd. Zo konden de zeemannen hun riem vastmaken en bleven ze netjes zitten, zelfs bij een stevige dosis chouchen. Tegenwoordig wordt chouchen ook in de keuken gebruikt. Wat dacht u bijvoorbeeld van appeltjes in de oven overgoten met chouchen?

Typische produkten

(Zoute) boter

Vroeger werd zout toegevoegd zodat de boter langer zou bewaren. Mensen die dus gewone boter konden kopen, werden als rijk aanzien. Zij konden immers regelmatig boter kopen. Kwam men bij de mensen eten, dan stond steevast de boter, het brood en het mes klaar. Zelfs nu het niet meer nodig is om de boter lang te bewaren, is zoute boter zeer gegeerd. Vooral de boter met zout uit Guerande is super lekker. De korreltjes zout smelten op de tong. Ieder jaar wordt de boter gevierd tijdens de pardon van Spézet. Boterbeeldjes zijn hier de bezienswaardigheid. De Bretoenen zijn koploper wat het eten van boter betreft: niet minder dan 29 g per dag en per persoon. O, o, o, het cholesterolgehalte van al die mensen!

Zout

Het bekendste zout van Frankrijk komt uit Bretagne, meer bepaald uit Guérande. Een groffe korrel, maar wat een smaak!

Vlees en vis

Schotel zeevruchten en Sint-Jacobsschelpen

Wie kent ze niet, de enorme schotels met zeevruchten? Krab, kreeft, garnalen, rivierkreeftjes en schelpen allerlei zullen u uren zoet houden. Voeg daarbij een lekker glaasje Muscadet en het kan niet op! Een andere specialiteit van Bretagne is de Sint-Jacobsschelp. Deze wordt op verschillende manieren klaargemaakt. Met de verschillende soorten vis wordt een heerlijke vissoep bereid, cotriade of godaille genoemd al naargelang de streek. Ook mosselen en oesters kan u hier à volonté eten! En de homard à l'armoricaine natuurlijk!

Mouton de pré salé

Deze schapen grazen vooral om en rond de Mont-Saint-Michel, op de bermen die geregeld onder water staan. Door het zout op het gras krijgt het vlees van de schapen een speciale smaak, erg geapprecieerd door de liefhebbers.

Andouille

Over liefhebbers gesproken! Deze worst die concentrische cirkels vertoont wanneer men ze doorsnijdt, heeft een typische smaak en kan erg beginnen stinken wanneer ze te lang bewaard wordt of wanneer ze van slechte kwaliteit is. Koud bij de boterham of warm met aardappeltjes of als vlees in de soep. Wist u trouwens dat "andouille" in het Frans tevens een scheldwoord is? Wanneer men iemand uitmaakt voor andouille, bedoelt men dat deze persoon een uilskuiken is, een domoor. Niet erg vleiend dus!

Fruit en groenten

Ook hier is er keuze ten over. Primeuraardappelen van het Ile de Batz, aardbeien van Plougastel, meloen uit Rennes, tamme kastanje uit Redon, de coco de Paimpol (een soort grote witte boon) en natuurlijk de artisjokken van Saint-Pol-de-Léon.

Bon appétit!

Lees verder

© 2010 - 2019 Mapa, het auteursrecht (tenzij anders vermeld) van dit artikel ligt bij de infoteur. Zonder toestemming van de infoteur is vermenigvuldiging verboden.
Gerelateerde artikelen
Bretagne: dessertsBretagne: dessertsWie Bretagne zegt, denkt onmiddellijk aan een sobere tafel met lekkere pannenkoeken en een glaasje cider. Of aan een ove…
Normandië: zoute recepten met ciderNormandië: zoute recepten met ciderWie Normandië zegt, denkt appels en cider. Lekker om zo te drinken of bij een maaltijd. Maar wist je dat cider ook kan v…
Recepten voor verschillende soorten pannenkoekenRecepten voor verschillende soorten pannenkoekenPannenkoeken zijn heerlijk als avondmaal of ontbijt. De gewone pannenkoek is al lekker, maar er zijn nog allerlei andere…
Kaas in allerlei gerechten verwerktKaas in allerlei gerechten verwerktKaas is niet meer uit onze keuken weg te denken en er zijn dan ook erg veel gerechten gebaseerd op uiteenlopende soorten…
Pannenkoeken - Limburgse en Bretonse pannenkoekenIedereen kent de pannenkoek wel, veel kinderen zijn er dol op. Een pannenkoek is een gerecht dat wordt gemaakt van bloem…
Bronnen en referenties
  • Inleidingsfoto: GLM35, Pixabay
  • Guide du Routard, Bretagne du Nord 2010
  • Les bonnes recettes de Bretagne

Reageer op het artikel "Bretagne: zoute en zoete specialiteiten"

Plaats als eerste een reactie, vraag of opmerking bij dit artikel. Reacties moeten voldoen aan de huisregels van InfoNu.
Meld mij aan voor de tweewekelijkse InfoNu nieuwsbrief
Ik ga akkoord met de privacyverklaring en ben bekend met de inhoud hiervan
Infoteur: Mapa
Laatste update: 02-06-2015
Rubriek: Eten en Drinken
Subrubriek: Producten
Special: Bretagne
Bronnen en referenties: 3
Schrijf mee!