Westmalle trappistenbieren

Mijn favoriete bier is Westmalle Dubbel. Het heeft een heerlijke, lange afdronk en de slok zelf levert een fantastisch genietmoment op. Trappistenbier is zeker niet bedoeld om flink weg te gulpen, maar er lekker van te genieten. Daarnaast is Westmalle Tripel zeer bekend. Westmalle is ook het eerste trappistenbier. Hieronder volgt de achtergrond van de abdij, Westmalle en de bieren.

Trappistenbier

Je hebt abdijbieren en trappistenbieren. Een trappistenbier is een abdijbier, maar niet elk abdijbier is een trappistenbier. Er zijn namelijk maar zeven “bieren” in de wereld die zich “trappist” mogen noemen. Westmalle is er daar één van. De andere zes zijn: Achel, Chimay, La Trappe, Orval, Rochefort en Westvleteren. La Trappe is het enige Nederlandse Trappistenbier. De andere trappistenbieren komen uit België. Al deze bieren voeren het logo “Authentic Trappist Product.”

De benaming trappist stamt af van de Abdij Notre Dame de la Grande Trappe. Deze Benedictijnse abdij, in het Normandische plaatsje Soligny-la-Trappe, vind zijn oorsprong in de 12e eeuw. Het moerassige domein in Normandië werd destijds “la Trappe” (vrij vertaald: valkuil) genoemd. De trappistenorde is een aantal eeuwen later “verfijnd.” In het jaar 1598 werd Octavio Arnolfini commanditaire abt van La Charmoye. Later, als abt van Châtillon, voerde hij een hervorming in. Die bestond uit het strikt onderhouden van de regel van Sint-Benedictus. Het belangrijkste punt was de onthouding van vlees en daarnaast het herstel van de handenarbeid. Zo kunnen monniken zelf zorgen voor hun levensonderhoud. Deze stroming werd de Cisterciënzer Orde van de Strikte Observantie (of Trappistenorde) genoemd. Uiteindelijk kreeg de orde ook abdijen in België en Nederland.

Westmalle

Westmalle is een plaatsje ten noordoosten van Antwerpen en ligt langs de E19 tussen Breda en Antwerpen. De geschiedenis van Westmalle is opmerkelijk. In de 11e eeuw werd de plaats Malle opgedeeld in een oostelijk deel, Oostmalle, en een westelijk deel, Westmalle. Dit bleef zo tot 1 januari 1977. Toen werden de beide delen weer samengevoegd, aanvankelijk onder de naam Westmalle, maar in 1979 werd het weer Malle. Op de kaart is nog duidelijk te zien dat de beide delen zich zelfstandig hebben ontwikkeld.

Westmalle als trappistenabdij vind zijn oorsprong tijdens de Franse Revolutie. Een groep monniken ontvluchtte destijds het Normandische klooster La Trappe. Deze groep kwam terecht in de Kempen. De bisschop van Antwerpen wees hun in 1794 een kleine hoeve toe. Deze als klooster functionerende hoeve, de naam “Nooit Rust” dragend, werd op 22 april 1836 gepromoveerd tot trappistenabdij onder de volle naam “abdij van Onze-Lieve-Vrouw van het Heilig Hart van Westmalle.” Dat had tot gevolg dat de monniken voortaan de volksdrank van de streek mochten drinken bij hun maaltijd. In Vlaanderen was dat dus bier.

De bieren

In datzelfde 1836 begonnen de monniken reeds met het brouwen van bier voor eigen gebruik. Daarmee brouwt de abdij van Westmalle het eerste trappistenbier, “the original” aldus. Trappistenbier van Westmalle wordt alleen met 100% natuurlijke grondstoffen gebrouwen, namelijk gist, hop, mout, suiker en water. In 1856 gaat de trappistenabdij het bier ook aan derden verkopen om extra inkomsten te genereren. Het brouwen van een trappistenbier is niet bedoeld om winst te maken, maar om in het levensonderhoud van de abdij en de bewoners te kunnen voorzien. Hetgeen over is wordt aan liefdadigheid besteed. De brouwerij moet zich ook binnen de kloostermuren bevinden. Daarom komt het ook niet voor dat er een grootschalige brouwerij wordt gebouwd, hoe populair het bier ook mag zijn.

De trappistenbrouwerij van Westmalle produceert drie soorten bier: Dubbel, Tripel en Extra. Echter de Extra, de minst zware variant, wordt slechts tweemaal per jaar gebrouwen en kan alleen als tafelbier gedronken worden door de monniken en de gasten van de abdij tijdens het middageten. De Dubbel en de Tripel worden met name gedistribueerd in diverse drankenwinkels, horecazaken en supermarkten in België en Nederland. En sporadisch is het ook elders in de wereld te verkrijgen.

De trappisten van Westmalle hebben de trappistenbiercategorie dan ook helemaal doorontwikkeld, waar de andere 6 trappistenbieren ook van hebben kunnen profiteren. Maar nog steeds is Westmalle de bekendste onder de trappistenbieren.

Westmalle Dubbel

Westmalle Dubbel, een donkere trappist, was het eerste buiten de abdij verkrijgbare bier. In 1926 is het recept voor het laatst aangepast, namelijk wat zwaarder gemaakt. Westmalle is de term Dubbel ook voor het eerst gaan gebruiken en het recept uit 1926 wordt dan ook als referentiekader gebruikt door de andere Dubbels.

De Dubbel is in verschillende hoedanigheden verkrijgbaar: in flessen van 33 en 75 cl, maar ook in vaten van 30 en 50 liter. De tapvariant is slechts in zo’n 300 horecazaken verkrijgbaar, waaronder in studentenstad Tilburg. De tapvariant heeft door de andere gisting een wat zoetere smaak dan de flesvariant.

De Dubbel wordt verkocht in een donkerbruine fles met een bruine kroonkruk. Het alcoholpercentage is 7%. De Dubbel heeft een donkere, roodbruine kleur. De Dubbel gist nog na in de fles en daardoor zou de smaak van het bier van glas tot glas kunnen verschillen. Wanneer het in een speciaal Dubbelglas wordt geschonken ontstaat er een crèmekleurige schuimkraag die geurt naar speciale mout.

Westmalle Tripel

Tripel heeft een andere ontstaansgeschiedenis. Het heldere, goudgele bier werd voor het eerst gebrouwen in 1934 in de abdij van Westmalle. Het begon als feestbier om de ingebruikname van de nieuwe brouwzaal te vieren. In 1956 werd de formule geperfectioneerd en is sindsdien onveranderd gebleven. Het is in de tussentijd het bekendste trappistenbier geworden. Op 21 september 2005 verkozen de lezers van de New York Times Westmalle Tripel zelfs tot het beste bier in de wereld. Westmalle Tripel was wederom de eerst verkrijgbare Tripel en wordt daarom wel de “moeder van alle tripels” genoemd.

Het hooggistende Westmalle Tripel heeft een alcoholpercentage van 9,5% en is verkrijgbaar in flesjes van 33 cl, maar ook in flessen van 75 cl. De Tripel wordt verkocht in een lichtbruine fles met een witte kroonkruk. Het complexe bier heeft een fruitige geur, een zachte moutigheid en een genuanceerde hopbitterheid. Bij een Tripel is er sprake van een drie weken durende nagisting in de fles.

De brouwerij

Zoals gezegd bevindt een trappistenbrouwerij zich helemaal binnen de muren van de abdij, zo ook in Westmalle. Daarom is de brouwerij helaas niet toegankelijk voor bezoekers. Wel is er tegenover de abdij Café Trappisten. Hier is het mogelijk om een film over het klooster te bekijken. Tevens wordt aandacht besteed aan de brouwerij, de boerderij en de kaasmakerij. Het adres van de Brouwerij der Trappisten van Westmalle is: Antwerpsesteenweg 496, B-2390 Westmalle, België.